Məhkəmələr və hakimlər haqqında

Azərbaycan Respublİkasının Qanunu

 

Bu Qanun Azərbaycan Respublikasında ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsini təmin etmək məqsədilə Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasında təsbit olunmuş mstəqil məhkəmə hakimiyyəti yaratmağa ynəlmişdir.

 

Bİrİncİ blmə

Məhkəmələr

I fəsil

Məhkəmə hakİmİyyətİ

Maddə 1. Azərbaycan Respublikasında məhkəmələrin təsis olunması

Azərbaycan Respublikasında Azərbaycan Respublikasının qanunları ilə təsis edilmiş Azərbaycan Respublikası məhkəmələri fəaliyyət gstərirlər. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 125-ci maddəsinin VI hissəsinə uyğun olaraq məhkəmələrin səlahiyyətlərinin dəyişdirilməsi məqsədilə məyyən olunmamış hquqi sulların tətbiq edilməsi və fvqəladə məhkəmələrin, eləcə də xarici dvlətlərin, yaxud bu qanunla nəzərdə tutulmayan qaydada məhkəmələrin yaradılması qadağandır.

Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsinin (bundan sonra Konstitusiya Məhkəməsi) fəaliyyəti və hakimlərinin statusu Konstitusiya Məhkəməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının qanunu ilə məyyən olunur.

Maddə 2. Məhkəmələr və hakimlər haqqında qanunvericilik

Məhkəmələr və hakimlər haqqında Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasından, bu Qanundan, Azərbaycan Respublikasının digər qanunvericilik aktlarından və tərəfdar ıxdığı beynəlxalq mqavilələrdən ibarətdir.

Maddə 3. Məhkəmələrin vəzifələri

Azərbaycan Respublikası məhkəmələrinin fəaliyyəti yalnız ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsinə ynəldilmişdir.

Məhkəmələr ədalət mhakiməsini həyata keirərkən Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasında təsbit edilmiş insan və vətəndaş hquqlarını və azadlıqlarını, mlkiyyət formasından asıla olmayaraq btn məssisə, idarə və təşkilatların, siyasi partiyaların, ictimai birliklərin, digər hquqi şəxslərin hquqlarını və qanuni mənafelərini hər cr qəsdlərdən və qanun pozuntularından mdafiə edir, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasında və bu qanunda nəzərdə tutulmuş digər vəzifələri həyata keirirlər.

Məhkəmələrin zərinə başqa vəzifələr qoyulması yolverilməzdir.

Maddə 4. Məhkəmələrdə işlərə baxılması

Məhkəmələrdə işlərə birinci instansiya, apellyasiya və kassasiya instansiyaları zrə baxılır.

Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş hallarda və qaydada Azərbaycan Respublikası məhkəmələrində işlərə kollegial və hakim tərəfindən təkbaşına: birinci instansiya məhkəməsində işlərə təkbaşına və ya hakimdən ibarət tərkibdə, yaxud andlı iclasılardan ibarət tərkibdə, appelyasiya və kassasiya instansiyası məhkəməsində və ya daha ox hakimdən ibarət tərkibdə baxılır.

Məhkəmələr işlərə baxarkən Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasını, qanunlarını və digər qanunvericilik aktlarını, eləcə də Azərbaycan Respublikasının tərəfdar ıxdığı beynəlxalq mqavilələri rəhbər tuturlar.

Məhkəmələrdə işlərə baxılarkən məhkəmə iclasının protokolu aparılır. Məhkəmə iclasının gedişini və məhkəmə istintaqı zamanı aparılan prosessual hərəkətləri qeyd etmək n texniki vasitələrdən istifadə edilə bilər.

Maddə 5. Məhkəmələrin qərarları

Məhkəmələr baxılmış işlər zrə Azərbaycan Respublikası adından qətnamələr, hkmlər, qərardadlar və qərarlar (bundan sonra qərarlar) ıxarırlar.

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə məyyən edilmiş qaydada qanuni qvvəyə minmiş bu qərarlar Azərbaycan Respublikası ərazisində btn fiziki və hquqi şəxslər tərəfindən mtləq, vaxtında və dəqiq icra olunmalıdır.

Qanuni qvvəyə minmiş məhkəmə qərarlarının icra edilməməsi Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş məsuliyyətə səbəb olur.

Maddə 6. Məhkəmə hakimiyyətinin rəmzləri

Azərbaycan Respublikasında məhkəmə hakimiyyətinin rəmzləri Azərbaycan Respublikasının Dvlət bayrağından, Dvlət gerbindən və ədalət mhakiməsinin rəsmi emblemlərindən ibarətdir.

Azərbaycan Respublikası məhkəmələrinin btn hakimləri məhkəmə iclaslarını xsusi geyimdə aparırlar.

Ədalət mhakiməsinin rəsmi emblemlərinin və hakimlərin xsusi geyim formasının təsviri Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 94-c maddəsinin 5-ci bəndinə uyğun olaraq Azərbaycan Respublikasının qanunu ilə məyyən edilir.

II fəsil

ƏDALƏT MHAKİMƏSİNİN HƏYATA KEİRİLMƏSİNƏ DAİR əsas mddəalar

Maddə 7. Hər kəsin qanun və məhkəmə qarşısında hquq bərabərliyi

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 25-ci maddəsinə uyğun olaraq Azərbaycan Respublikasında ədalət mhakiməsi irqindən, milliyyətindən, dinindən, dilindən, cinsindən, mənşəyindən, əmlak vəziyyətindən, qulluq mvqeyindən, əqidəsindən, siyasi partiyalara, həmkarlar ittifaqına və digər ictimai birliklərə mənsubiyyətindən asılı olmayaraq hər bir şəxsin qanun və məhkəmə qarşısında hquq bərabərliyi əsasında həyata keirilir.

Maddə 8. Ədalət mhakiməsinin hakimlərin mstəqilliyi təmin edilməklə, he bir məhdudiyyət qoyulmadan, faktlara əsasən, qərəzsiz, ədalətlə və qanunlara mvafiq həyata keirilməsi

Ədalət mhakiməsi hakimlərin mstəqilliyi təmin edilməklə, he bir məhdudiyyət qoyulmadan, faktlara əsasən, qərəzsiz, ədalətlə və qanunlara mvafiq həyata keirilir.

Maddə 9. Məhkəmə icraatına mdaxilənin və məhkəməyə hrmətsizlik gstərilməsinin yolverilməzliyi

Hər hansı bir şəxs tərəfindən, hər hansı bir səbəbdən bilavasitə, yaxud dolayı yolla məhkəmə icraatına məhdudiyyət qoyulması, təsir, hədə və mdaxilə edilməsi, habelə məhkəməyə hrmətsizlik gstərilməsi, yaxud aşkar etinasızlıq gstərildiyini bildirən hərəkətlər edilməsi yolverilməzdir və Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə mvafiq surətdə məsuliyyətə səbəb olur.

Maddə 10. Mdafiə hquqlarının təmin edilməsi

Azərbaycan Respublikası vətəndaşlarının, onun ərazisində yaşayan xarici vətəndaşların, habelə vətəndaşlığı olmayan şəxslərin Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasında və digər qanunlarda nəzərdə tutulmuş hquq və azadlıqlarının, hquqi şəxslərin qanuni mənafelərinin hər cr qəsdlərdən və qanun pozuntularından məhkəmə icraatının istənilən mərhələsində məhkəmə mdafiəsi hququ təmin olunur. He kəs məhkəmə mdafiəsi hququndan məhrum edilə bilməz.

Şbhə edilən, təqsirləndirilən şəxsin və mttəhimin Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş vasitələrlə mdafiə hququna, o cmlədən tutulduğu, həbsə alındığı, cinayət trədilməsində ittiham olunduğu andan mdafiəinin kməyindən istifadə etmək hququna təminat verilir.

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 61-ci maddəsinin II hissəsinə uyğun olaraq qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda hquqi yardım dənişsiz, dvlət hesabına gstərilir.

Maddə 11. Təqsirsizlik prezumpsiyasının təmin edilməsi

Ədalət mhakiməsi həyata keirilərkən Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 63-c maddəsində nəzərdə tutulmuş təqsirsizlik prezumpsiyası prinsipinə riayət olunması təmin edilir.

Maddə 12. Məhkəmə icraatının aıq aparılması

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 127-ci maddəsinin V hissəsinə əsasən işlərə məhkəmənin qapalı iclaslarında baxılması halları istisna olmaqla, btn məhkəmələrdə işlərin icraatı aıq aparılır.

Qanunda nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, cinayət işlərinin qiyabi məhkəmə icraatına yol verilmir.

Btn hallarda məhkəmələrin qərarları aıq elan edilir.

Maddə 13. Məhkəmə icraatının əkişmə prinsipi əsasında həyata keirilməsi

Azərbaycan Respublikasında məhkəmə icraatı tərəflərin hquq bərabərliyi təmin olunmaqla Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 127-ci maddəsinin VII hissəsinə uyğun olaraq əkişmə prinsipi əsasında həyata keirilir.

Maddə 14. Məhkəmə icraatının aparıldığı dil

Məhkəmə icraatının aparıldığı dil Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 127-ci maddəsinin X hissəsində məyyən edilir. Məhkəmə icraatının aparıldığı dili bilməyən şəxslərin hquqlarının hər hansı şəkildə məhdudlaşdırılması yolverilməzdir.

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş hallarda hər kəsin tərcməinin xidmətlərindən pulsuz istifadə etmək hququ təmin edilir.

Maddə 15. Məhkəmə aidiyyətinə riayət edilməsi

İşlərin Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyi ilə məyyən edilmiş məhkəmə aidiyyətinin dəyişdirilməsi və ya əsassız olaraq qanuni hakimin icraatından alınması qadağandır.

Maddə 16. Hakimin məhkəmə baxışında iştirakının məhdudlaşdırılması

Birinci instansiya, appelyasiya və ya kassasiya instansiyası məhkəməsində işə baxılmasında iştirak etmiş hakimin həmin işə təkrar məhkəmə baxışında iştirakı yolverilməzdir.

Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş hallarda hakimlərin qərəzsizliyinə şbhə doğuran hallar yarandıqda hakim həmin işə baxılmasından əkinməli, yaxud kənarlaşdırılmalıdır.

Maddə 17. Məhkəmə icraatında qeyri-prosessual mnasibətlərin yolverilməzliyi

Məhkəmə tərkibi ilə məhkəmə iştirakıları arasında, yaxud işlərə baxılması ilə əlaqədar birinci instansiya, appelyasiya və kassasiya instansiyası məhkəmələri arasında qanunda nəzərdə tutulmamış qeyri-prosessual mnasibətlər yolverilməzdir.

Maddə 18. Ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsinin zəruri şərtləri

Azərbaycan Respublikasının məhkəmələri ədalət mhakiməsinin məhkəmə hakimiyyətinin yksək statusuna uyğun olan, btn prosessual tələblərin yerinə yetirilməsinə imkan verən, hakimlərin z iradəsini ifadə etmək azadlığına təsiri istisna edən şəraitdə həyata keirirlər.

Ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsinə dair mddəaların pozulması qanunda nəzərdə tutulmuş hquqi nəticələrə səbəb olur.

III fəsil

Azərbaycan Respublİkasının məhkəmə sİstemİ

Maddə 19. Ədalət mhakiməsini həyata keirən məhkəmələr

Azərbaycan Respublikasında ədalət mhakiməsini Azərbaycan Respublikasının məhkəmə sisteminə daxil olan aşağıdakı məhkəmələr həyata keirirlər:

rayon (şəhər) məhkəmələri;

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə Azərbaycan Respublikasının məhkəməsi (bundan sonra Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə);

hərbi məhkəmələr;

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə Azərbaycan Respublikasının hərbi məhkəməsi (bundan sonra Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə);

yerli iqtisad məhkəmələri;

Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair Azərbaycan Respublikasının iqtisad məhkəməsi (bundan sonra Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi);

Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi;

Azərbaycan Respublikasının Appelyasiya Məhkəməsi (bundan sonra Appelyasiya Məhkəməsi);

Azərbaycan Respublikasının İqtisad Məhkəməsi (bundan sonra İqtisad Məhkəməsi);

Azərbaycan Respublikasının Ali Məhkəməsi (bundan sonra Ali Məhkəmə).

Azərbaycan Respublikasının məhkəmə sistemi daxilində qanunla məyyən edilmiş qaydada digər məhkəmələr da yaradıla bilər.

Azərbaycan Respublikasının hər bir məhkəməsi mstəqil hquqi şəxsdir və onun Azərbaycan Respublikası Dvlət gerbinin təsviri olan mhr vardır.

IV fəsil

Rayon (şəhər) məhkəmələrİ

Maddə 20. Rayon (şəhər) məhkəməsi və onun səlahiyyətləri

Rayon (şəhər) məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsi kimi qanunla səlahiyyətlərinə aid edilmiş mlki, cinayət işlərinə, inzibati hquqpozmalara dair və digər işlərə baxır.

Rayon (şəhər) məhkəməsi məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir, Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 21. Rayon (şəhər) məhkəməsinin təşkili

Rayon (şəhər) məhkəməsi Azərbaycan Respublikasının rayonlarında, şəhərlərində (rayon tabeli şəhərlərdən başqa), şəhərdəki rayonlarında təşkil edilir.

Rayon (şəhər) məhkəməsinin təşkili, olduğu yer və fəaliyyət dairəsi Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə məyyənləşdirilir.

Bir rayonda (şəhərdə) yalnız bir rayon (şəhər) məhkəməsi təşkil edilə bilər.

Maddə 22. Rayon (şəhər) məhkəməsinin tərkibi

Rayon (şəhər) məhkəməsi sədrdən və hakimlərdən ibarətdir.

Rayon (şəhər) məhkəməsi hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 23. Rayon (şəhər) məhkəməsi sədrinin səlahiyyətləri

Rayon (şəhər) məhkəməsinin sədri:

məhkəmədə işin təşkilinə və məhkəmə aparatının işinə rəhbərlik edir, məhkəmədə əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

məhkəmə iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq hakimlər arasında işləri blşdrr;

məhkəmə aparatı işlərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

Ali Məhkəmənin Plenumunda rayon (şəhər) məhkəməsində ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair məlumat verir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsinə və mumiləşdirməsinə, məhkəmə statistikasının aparılmasına rəhbərlik edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Rayon (şəhər) məhkəməsinə bir hakim təyin olunmuşsa, o, həmin məhkəmənin sədrinin səlahiyyətlərini həyata keirir.

Maddə 24. Rayon (şəhər) məhkəməsi sədrinin və ya hakiminin əvəz edilməsi

Rayon (şəhər) məhkəməsinin sədri vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası Azərbaycan Respublikasının mvafiq mərkəzi icra hakimiyyəti orqanı (bundan sonra mvafiq icra hakimiyyəti orqanı) tərəfindən mvəqqəti olaraq həmin məhkəmənin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

Tək tərkibli rayon (şəhər) məhkəməsinin hakimi vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası mvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən mvəqqəti olaraq başqa rayon (şəhər) məhkəməsi hakimlərindən birinə həvalə edilir.

V fəsil

Ağır cİnayətlərə daİr İşlər zrə məhkəmə

Maddə 25. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə və onun səlahiyyətləri

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə birinci instansiya məhkəməsi kimi qanunla səlahiyyətlərinə aid edilmiş cinayət işlərinə baxır.

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir, Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 26. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmənin təşkili

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə Azərbaycan Respublikasının paytaxtı Bakı şəhərində təşkil edilir, onun yurisdiksiyası Azərbaycan Respublikasının btn ərazisinə şamil edilir (Naxıvan Muxtar Respublikası istisna olmaqla).

Maddə 27. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmənin tərkibi

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə sədrdən, onun mavinindən və hakimlərdən ibarətdir.

Qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda və qaydada ağır cinayətlərə dair işlərə birinci instansiya zrə baxılması n bu məhkəmənin tərkibində andlılar məhkəməsi yaradıla bilər.

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 28. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə sədrinin səlahiyyətləri

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmənin sədri:

məhkəmədə işin təşkilinə və məhkəmə aparatının işinə rəhbərlik edir, məhkəmədə əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

məhkəmə iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq hakimlər arasında işləri blşdrr;

məhkəmə aparatı işilərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

Ali Məhkəmənin Plenumunda Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmədə ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair məlumat verir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsinə və mumiləşdirilməsinə, məhkəmə statistikasının aparılmasına rəhbərlik edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 29. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmənin sədr mavininin səlahiyyətləri

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmənin sədr mavini:

məhkəmə iclaslarında sədrlik edir, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə sədri tərəfindən məyyən edilmiş məsələləri həll edir, sədrin tapşırığı ilə onun ayrı-ayrı səlahiyyətlərini həyata keirir, sədr olmadıqda və ya z vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onu əvəz edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 30. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmənin sədr mavininin əvəz edilməsi

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmənin sədr mavini vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası Azərbaycan Respublikasının mvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən mvəqqəti olaraq həmin məhkəmənin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

VI fəsil

Hərbİ məhkəmələr

Maddə 31. Hərbi məhkəmə və onun səlahiyyətləri

Hərbi məhkəmə birinci instansiya məhkəməsi kimi qanunla səlahiyyətlərinə aid edilmiş cinayət işlərinə baxır.

Hərbi məhkəmə məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir, Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 32. Hərbi məhkəmənin təşkili

Hərbi məhkəmə Azərbaycan Respublikası Silahlı Qvvələri hərbi qarnizonlarının yerləşdiyi ərazilərdə bu məhkəmənin fəaliyyət dairəsinə aid edilmiş hərbi hissələrin sayı nəzərə alınmaqla təşkil edilir.

Hərbi məhkəmənin yurisdiksiyası mvafiq qarnizonların hərbi hissələrinə şamil edilir.

Hərbi məhkəmənin təşkili, olduğu yer və fəaliyyət dairəsi Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə məyyənləşdirilir.

Maddə 33. Hərbi məhkəmənin tərkibi

Hərbi məhkəmə sədrdən və hakimlərdən ibarətdir.

Hərbi məhkəmə hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 34. Hərbi məhkəmə sədrinin səlahiyyətləri

Hərbi məhkəmənin sədri:

məhkəmədə işin təşkilinə və məhkəmə aparatının işinə rəhbərlik edir, məhkəmədə əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

məhkəmə iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq hakimlər arasında işləri blşdrr;

məhkəmə aparatı işlərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

Ali Məhkəmənin Plenumunda hərbi məhkəmədə ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair məlumat verir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsinə və mumiləşdirilməsinə, məhkəmə statistikasının aparılmasına rəhbərlik edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Hərbi məhkəməyə bir hakim təyin olunmuşsa, o, həmin məhkəmənin sədrinin səlahiyyətlərini həyata keirir.

Maddə 35. Hərbi məhkəmə sədrinin və ya hakiminin əvəz edilməsi

Hərbi məhkəmənin sədri vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası mvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən mvəqqəti olaraq həmin məhkəmənin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

Tək tərkibli hərbi məhkəmənin hakimi vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası mvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən mvəqqəti olaraq başqa hərbi məhkəmənin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

VII fəsil

Ağır cİnayətlərə daİr İşlər zrə hərbİ məhkəmə

Maddə 36. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə və onun səlahiyyətləri

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə birinci instansiya məhkəməsi kimi qanunla səlahiyyətlərinə aid edilmiş cinayət işlərinə baxır.

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir. Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 37. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmənin təşkili

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə Azərbaycan Respublikasının paytaxtı Bakı şəhərində təşkil edilir, onun yurisdiksiyası Azərbaycan Respublikası Silahlı Qvvələri qarnizonlarının btn hərbi hissələrinə şamil edilir.

Maddə 38. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmənin tərkibi

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə sədrdən, onun mavinindən və hakimlərdən ibarətdir.

Qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda və qaydada ağır cinayətlərə dair işlərə birinci instansiya zrə baxılması n bu məhkəmənin tərkibində andlılar məhkəməsi yaradıla bilər.

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmənin hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 39. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə sədrinin səlahiyyətləri

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmənin sədri:

məhkəmədə işin təşkilinə və məhkəmə aparatının işinə rəhbərlik edir, məhkəmədə əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

məhkəmə iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq hakimlər arasında işləri blşdrr;

məhkəmə aparatı işilərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

Ali Məhkəmənin Plenumunda Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmədə ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair məlumat verir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsinə və mumiləşdirilməsinə, məhkəmə statistikasının aparılmasına rəhbərlik edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 40. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmənin sədr mavininin səlahiyyətləri

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmənin sədr mavini:

məhkəmə iclaslarında sədrlik edir, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə sədri tərəfindən məyyən edilmiş məsələləri həll edir, sədrin tapşırığı ilə onun ayrı-ayrı səlahiyyətlərini həyata keirir, sədr olmadıqda və ya z vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onu əvəz edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 41. Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmənin sədr mavininin əvəz edilməsi

Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmənin sədr mavini vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası mvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən mvəqqəti olaraq həmin məhkəmənin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

VIII fəsil

Yerlİ İqtİsad məhkəmələrİ

Maddə 42. Yerli iqtisad məhkəməsi və onun səlahiyyətləri

Yerli iqtisad məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsi kimi qanunla səlahiyyətlərinə aid edilmiş iqtisadi mbahisələrə dair işlərə baxır.

Yerli iqtisad məhkəməsi məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir, Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 43. Yerli iqtisad məhkəməsinin təşkili

Yerli iqtisad məhkəməsi Azərbaycan Respublikasının inzibati ərazi vahidləri və ya azad iqtisadi zonalar zrə təşkil edilir.

Yerli iqtisad məhkəməsinin təşkili, olduğu yer və fəaliyyət dairəsi Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyi ilə məyyən olunur.

Maddə 44. Yerli iqtisad məhkəməsinin tərkibi

Yerli iqtisad məhkəməsi sədrdən və hakimlərdən ibarətdir.

Yerli iqtisad məhkəməsi hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 45. Yerli iqtisad məhkəməsi sədrinin səlahiyyətləri

Yerli iqtisad məhkəməsinin sədri:

məhkəmədə işin təşkilinə və məhkəmə aparatının işinə rəhbərlik edir, məhkəmədə əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

məhkəmə iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq hakimlər arasında işləri blşdrr;

məhkəmə aparatının işilərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

Ali Məhkəmənin Plenumunda və İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət heyətində yerli iqtisad məhkəməsində ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair məlumat verir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsinə və mumiləşdirilməsinə, məhkəmə statistikasının aparılmasına rəhbərlik edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Yerli iqtisad məhkəməsinə bir hakim təyin olunmuşsa, o, həmin məhkəmənin sədrinin səlahiyyətlərini həyata keirir.

Maddə 46. Yerli iqtisad məhkəməsi sədrinin və ya hakiminin əvəz edilməsi

Yerli iqtisad məhkəməsinin sədri vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası mvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən mvəqqəti olaraq həmin məhkəmənin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

Tək tərkibli yerli iqtisad məhkəməsinin hakimi vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası mvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən mvəqqəti olaraq başqa yerli iqtisad məhkəməsinin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

IX fəsil

Beynəlxalq mqavİlələrdən İrəlİ gələn mbahİsələrə daİr İqtİsad məhkəməsİ

Maddə 47. Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi və onun səlahiyyətləri

Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsi kimi qanunla səlahiyyətlərinə aid edilmiş iqtisadi mbahisələrə dair işlərə baxır.

Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir, Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 48. Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsinin təşkili

Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi Azərbaycan Respublikasının paytaxtı Bakı şəhərində təşkil edilir, onun yurisdiksiyası Azərbaycan Respublikasının btn ərazisinə şamil edilir.

Maddə 49. Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsinin tərkibi

Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi sədrdən və hakimlərdən ibarətdir.

Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 50. Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi sədrinin səlahiyyətləri

Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsinin sədri:

məhkəmədə işin təşkilinə və məhkəmə aparatının işinə rəhbərlik edir, məhkəmədə əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

məhkəmə iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq hakimlər arasında işləri blşdrr;

məhkəmə aparatının işilərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

Ali Məhkəmənin Plenumunda və İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyətində Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsində ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair məlumat verir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsinə və mumiləşdirilməsinə, məhkəmə statistikasının aparılmasına rəhbərlik edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 51. Beynəlxalq mqavilələrə dair iqtisad məhkəməsi sədrinin əvəz edilməsi

Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsinin sədri vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası mvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən mvəqqəti olaraq həmin məhkəmənin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

X fəsil

Naxıvan Muxtar Respublİkasının Alİ Məhkəməsİ

Maddə 52. Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi

Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi Naxıvan Respublikasının ali məhkəmə orqanı olmaqla qanunla məyyən edilmiş qaydada ədalət mhakiməsini həyata keirir və Naxıvan Muxtar Respublikasının mumi məhkəmələrinin işinə nəzarət edir.

Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi qanunla səlahiyyətlərinə aid edilmiş işlər zrə birinci instansiya və apellyasiya instansiyası məhkəməsidir.

Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi Naxıvan Muxtar Respublikasının paytaxtı Naxıvan şəhərində təşkil edilir, onun yurisdiksiyası Naxıvan Muxtar Respublikasının btn ərazisinə şamil edilir.

Maddə 53. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin tərkibi

Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi Rəyasət heyətindən, mlki işlər zrə appelyasiya kollegiyasından, cinayət və inzibati hquqpozmalara dair işlər zrə apellyasiya kollegiyasından və ağır cinayətlərə dair işlər zrə birinci instansiya kollegiyasından ibarətdir.

Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi kollegiyalarında işlərə baxmaq n məhkəmə tərkibləri yaradılır.

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali məhkəməsi hakimlərinin tərkibinə məhkəmənin sədri, onun mavini, məhkəmə kollegiyalarının sədrləri və hakimləri daxildirlər.

Qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda və qaydada ağır cinayətlərə dair işlərə birinci instansiya zrə baxılması n Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsində andlılar məhkəməsi yaradıla bilər.

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 54. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinin tərkibi və səlahiyyətləri

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin Rəyasət Heyəti məhkəmənin sədrindən, onun mavinindən və kollegiya sədrlərindən ibarət tərkibdə fəaliyyət gstərir.

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin tərkibinə daxil olan şəxslərin z səlahiyyətləri daxilində bərabər hquqları vardır.

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi Rəyasət Heyəti:

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin hakimləri sırasından məhkəmə kollegiyalarının tərkiblərini təşkil edir və hakimləri kollegiyalar zrə məyyən edir;

Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi sədrinin təqdimatına əsasən Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi yanında Elmi-məsləhət şurasının Əsasnaməsini və tərkibini təsdiq edir;

qanunla məyyən edilmiş qaydada qanunvericilik və digər normativ aktların Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına və qanunlarına uyğunsuzluğu barədə Konstitusiya Məhkəməsinə sorğu verilməsi n Ali Məhkəməyə mraciət edir;

Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyinin tətbiqinin məhkəmə təcrbəsinə dair məsələləri zrə və Naxıvan Muxtar Respublikasında ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi sədrinin, onun mavininin, kollegiya sədrlərinin, rayon (şəhər) məhkəmələri sədrlərinin məlumatlarını dinləyir;

məhkəmə təcrbəsinin mumiləşdirilməsi və məhkəmə statistikasının təhlili barədə materiallara baxır;

qanunvericilik aktlarının dzgn tətbiq edilməsi barədə Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələrinə metodik kmək gstərir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 55. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin iş qaydası

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinin iclasları ayda bir dəfədən az olmayaraq keirilir. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin sədri Rəyasət Heyətinin iclaslarına sədrlik edir.

Naxıvan Muxtar Respublikasının prokuroru və digər şəxslər Məhkəmənin Rəyasət Heyətinin iclaslarına dəvət oluna bilərlər. Rəyasət Heyəti iclasının keirilməsi vaxtı və mzakirəyə ıxarılan məsələlər barədə Rəyasət Heyətinin zvlərinə iclasa ən geci 10 gn qalmış məlumat verilir, qərar layihələri və başqa materiallar onlara təqdim olunur. Rəyasət Heyətinin azı zv iştirak etdikdə Rəyasət Heyətinin iclası səlahiyyətli sayılır.

Rəyasət Heyətinin qərarları aıq səsvermə yolu ilə, səsvermədə iştirak edən Rəyasət Heyəti zvlərinin səs oxluğu ilə qəbul olunur.

Məhkəmənin Rəyasət Heyətinə sədrlik edən başqa hakimlərlə yanaşı səsvermədə iştirak edir və axırıncı səs verir.

Rəyasət Heyətinin qərarlarını və iclas protokollarını iclasda sədrlik edən imzalayır.

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin katibliyi Rəyasət Heyəti iclaslarının hazırlanmasına dair təşkilati işləri həyata keirir, protokolun aparılmasını təmin edir, Rəyasət Heyətinin qəbul etdiyi qərarların icrası n digər zəruri işlər grr.

Maddə 56. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi kollegiyalarının səlahiyyətləri

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin kollegiyaları:

birinci instansiya məhkəməsi kimi qanunvericiliklə məyyən edilmiş ağır cinayətlərə dair işlərə;

apellyasiya instansiya məhkəməsi kimi Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələri tərəfindən baxılmış mlki, cinayət işləri və inzibati hquqpozmalara dair işlər zrə qərarlardan verilmiş apellyasiya şikayətləri və apellyasiya protestləri zrə işlərə baxırlar.

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin kollegiyası Azərbaycan Respublikası qanunvericilik aktlarının dzgn tətbiq edilməsi n tədbirlər grr, məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir, Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələrinə metodik kmək gstərir, Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 57. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi sədrinin səlahiyyətləri

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin sədri:

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin işinin təşkilinə və məhkəmə katibinin işinə rəhbərlik edir, məhkəmədə əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

Məhkəmə kollegiyalarının iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq hakimlər arasında işləri blşdrr;

Məhkəmə kollegiyalarının tərkiblərinin təşkil edilməsinə dair Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinə təkliflər verir;

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi katibliyi işilərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi katibliyinin strukturunu, ştat cədvəlini, xərc smetasını və işilərin əmək haqqını məyyən edir;

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi və Naxıvan Muxtar Respublikası rayon (şəhər) məhkəmələrinin hakimlərini mkafatlandırır;

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi və Naxıvan Muxtar Respublikası rayon (şəhər) məhkəmələrinin hakimlərinin intizam məsuliyyətinə cəlb edilməsi barədə mvafiq olaraq Ali məhkəmənin sədrinə və mvafiq icra hakimiyyəti orqanına təqdimat verir;

Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsini təmsil edir;

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin Rəyasət Heyəti iclaslarını ağırır, onun vaxtını və gndəliyini məyyən edir və bu iclaslara sədrlik edir, Rəyasət Heyətinin qərarlarını və iclas protokollarını imzalayır;

Ali Məhkəmənin Plenumunda iştirak edir, Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələrində və Naxıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsində ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair məlumat verir;

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin hakimlərinin və katibliyi işilərinin ixtisasının artırılması işini təşkil edir;

qanunvericilik aktlarının dzgn tətbiq edilməsi n məhkəmələrə metodik kmək gstərir;

məhkəmə statistikasının təhlili, məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi işini təşkil edir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi ilə əlaqədar rayon (şəhər) məhkəmələrindən işləri tələb edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 58. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi sədr mavininin səlahiyyətləri

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin sədr mavini:

məhkəmə iclaslarında sədrlik edir, Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin sədri tərəfindən məyyən edilmiş məsələləri həll edir, sədrin tapşırığı ilə onun ayrı-ayrı səlahiyyətlərini həyata keirir, sədr olmadıqda və ya z vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onu əvəz edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 59. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi kollegiyaları sədrlərinin səlahiyyətləri

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi kollegiyasının sədri:

mvafiq məhkəmə kollegiyasının iclaslarına sədrlik edir, məhkəmə kollegiyasının işinin təşkilinə rəhbərlik edir;

məhkəmə statistikasının təhlili, məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi işini təşkil edir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi ilə əlaqədar Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələrindən işləri tələb edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmə kollegiyalarının işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 60. Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi sədr mavininin və kollegiya sədrlərinin əvəz edilməsi

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi sədrinin mavini vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi sədrinin sərəncamı ilə mvəqqəti olaraq həmin məhkəmə kollegiya sədrlərindən birinə həvalə edilir.

Məhkəmə kollegiyasının sədri vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi sədrinin sərəncamı ilə mvəqqəti olaraq həmin kollegiyanın hakimlərindən birinə həvalə edilir.

XI fəsil

Apellyasİya Məhkəməsİ

Maddə 61. Apellyasiya Məhkəməsi

Apellyasiya Məhkəməsi qanunla səlahiyyətlərinə aid edilmiş mlki, cinayət və inzibati hquqpozmalara dair işlər zrə apellyasiya instansiyası məhkəməsidir.

Apellyasiya Məhkəməsi Azərbaycan Respublikasının paytaxtı Bakı şəhərində təşkil edilir, onun yurisdiksiyası Azərbaycan Respublikasının btn ərazisinə şamil edilir.

Maddə 62. Apellyasiya Məhkəməsinin tərkibi

Apellyasiya Məhkəməsi Rəyasət Heyətindən, mlki işlər zrə kollegiyadan, cinayət və inzibati hquqpozmalara dair işlər zrə kollegiyadan və hərbi məhkəmələrin işləri zrə kollegiyadan ibarətdir. Apellyasiya Məhkəməsinin kollegiyalarında işlərə baxmaq n məhkəmə tərkibləri yaradılır.

Apellyasiya Məhkəməsi hakimlərinin tərkibinə məhkəmənin sədri, onun mavini, məhkəmə kollegiyalarının sədrləri və hakimləri daxildirlər.

Apellyasiya Məhkəməsi hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 63. Apellyasiya Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinin tərkibi və səlahiyyətləri

Apellyasiya Məhkəməsinin Rəyasət Heyəti məhkəmənin sədrindən, onun mavinindən və kollegiya sədrlərindən ibarət tərkibdə fəaliyyət gstərir.

Apellyasiya Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin tərkibinə daxil olan şəxslərin z səlahiyyətləri daxilində bərabər hquqları vardır.

Apellyasiya Məhkəməsinin Rəyasət Heyəti:

Apellyasiya Məhkəməsinin hakimləri sırasından məhkəmə kollegiyalarının tərkiblərini təşkil edir;

qanunla məyyən edilmiş qaydada qanunvericilik və digər normativ aktların Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına və qanunlarına uyğunsuzluğu barədə Konstitusiya Məhkəməsinə sorğu verilməsi n Ali Məhkəməyə mraciət edir;

Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyinin tətbiqinin məhkəmə təcrbəsinə dair məsələləri zrə Apellyasiya Məhkəməsi kollegiya sədrlərinin, Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin ağır cinayətlərə dair işlər zrə birinci instansiya kollegiyası sədrinin, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə, hərbi məhkəmələr və rayon (şəhər) məhkəmələri sədrlərinin (Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələri istisna olmaqla), məlumatlarını dinləyir;

Apellyasiya Məhkəməsində baxılan işlər zrə məhkəmə təcrbəsinin mumiləşdirilməsi və məhkəmə statistikasının təhlili barədə materiallara baxır;

qanunvericilik aktlarının dzgn tətbiq edilməsi barədə Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin ağır cinayətlərə dair işlər zrə birinci instansiya kollegiyası, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə və rayon (şəhər) məhkəmələrinə (Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələri istisna olmaqla), hərbi məhkəmələrə metodik kmək gstərir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 64. Apellyasiya Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin iş qaydası

Apellyasiya Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin iclasları ayda bir dəfədən az olmayaraq keirilir. Apellyasiya Məhkəməsinin sədri Rəyasət Heyətinin iclaslarına sədrlik edir.

Azərbaycan Respublikasının Baş prokuroru, mvafiq icra hakimiyyəti orqanının rəhbəri və digər şəxslər Məhkəmənin Rəyasət Heyətinin iclaslarına dəvət oluna bilərlər.

Rəyasət Heyəti iclasının keirilməsi vaxtı və mzakirəyə ıxarılan məsələlər barədə Rəyasət Heyətinin zvlərinə iclasa ən geci 10 gn qalmış məlumat verilir, qərar layihələri və başqa materiallar onlara təqdim olunur.

Rəyasət Heyətinin azı zv iştirak etdikdə Rəyasət Heyətinin iclası səlahiyyətli sayılır.

Rəyasət Heyətinin qərarları aıq səsvermə yolu ilə, səsvermədə iştirak edən Rəyasət Heyəti zvlərinin səs oxluğu ilə qəbul olunur.

Məhkəmənin Rəyasət Heyətinə sədrlik edən başqa hakimlərlə yanaşı səsvermədə iştirak edir və axırıncı səs verir.

Rəyasət Heyətinin qərarlarını və iclas protokollarını iclasda sədrlik edən imzalayır.

Apellyasiya Məhkəməsinin katibliyi Rəyasət Heyəti iclaslarının hazırlanmasına dair təşkilati işləri həyata keirir, protokolun aparılmasını təmin edir, Rəyasət Heyətinin qəbul etdiyi qərarların icrası n digər zəruri tədbirlər grr.

Maddə 65. Apellyasiya Məhkəməsi kollegiyalarının səlahiyyətləri

Apellyasiya Məhkəməsinin kollegiyaları:

apellyasiya instansiyası məhkəməsi kimi rayon (şəhər) məhkəmələri (Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələri istisna olmaqla), hərbi məhkəmələr, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə və Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin Ağır cinayətlərə dair işlər zrə birinci instansiya kollegiyası tərəfindən baxılmış işlər zrə qərarlardan verilmiş apellyasiya şikayətləri və apellyasiya protestləri zrə işlərə baxırlar.

Apellyasiya Məhkəməsinin kollegiyası məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir, qanunvericilik aktlarının dzgn tətbiq edilməsi n rayon (şəhər) məhkəmələrinə (Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələri istisna olmaqla), hərbi məhkəmələrə, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəməyə, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəməyə və Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin ağır cinayətlərə dair işlər zrə birinci instansiya kollegiyasına metodik kmək gstərir. Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 66. Apellyasiya Məhkəməsi sədrinin səlahiyyətləri

Apellyasiya Məhkəməsi sədri:

Apellyasiya Məhkəməsinin işinin təşkilinə və Məhkəmə katibliyinin işinə rəhbərlik edir, məhkəmədə əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

Məhkəmə kollegiyalarının iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq hakimlər arasında işləri blşdrr;

Məhkəmə kollegiyalarının tərkiblərinin təşkil edilməsinə dair Apellyasiya Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinə təkliflər verir;

Apellyasiya Məhkəməsi katibliyi işilərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

Apellyasiya Məhkəməsi katibliyinin strukturunu, ştat cədvəlini, xərc smetasını, işilərin əmək haqqını məyyən edir;

Apellyasiya Məhkəməsi hakimlərini mkafatlandırır, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə, rayon (şəhər) məhkəmələri (Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələri istisna olmaqla), hərbi məhkəmələr, habelə Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin Ağır cinayətlərə dair işlər zrə birinci instansiya kollegiyası hakimlərinin mkafatlandırılması barədə təklif verir;

Apellyasiya Məhkəməsi, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmə, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmə, rayon (şəhər) məhkəmələri (Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələri istisna olmaqla) və hərbi məhkəmələrin hakimlərinin, habelə Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi ağır cinayətlərə dair işlər zrə birinci instansiya kollegiyasının hakimlərinin intizam məsuliyyətinə cəlb edilməsi barədə mvafiq olaraq Ali Məhkəmənin sədrinə və mvafiq icra hakimiyyəti orqanına təqdimat verir;

Apellyasiya Məhkəməsini təmsil edir;

Apellyasiya Məhkəməsinin Rəyasət Heyəti iclaslarını ağırır, onun vaxtını və gndəliyini məyyən edir və bu iclaslara sədrlik edir, Rəyasət Heyətinin qərarlarını və iclas protokollarını imzalayır;

Ali Məhkəmənin Plenumunda iştirak edir, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə məhkəmədə, Ağır cinayətlərə dair işlər zrə hərbi məhkəmədə, rayon (şəhər) məhkəmələrində (Naxıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər) məhkəmələri istisna olmaqla) və hərbi məhkəmələrdə, Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin ağır cinayətlərə dair işlər zrə birinci instansiya kollegiyasında və Apellyasiya Məhkəməsində ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair məlumat verir;

Apellyasiya Məhkəməsi hakimlərinin və katibliyi işilərinin ixtisasının artırılması işini təşkil edir;

qanunvericilik aktlarının dzgn tətbiq edilməsi n məhkəmələrə metodik kmək gstərir;

məhkəmə statistikasının təhlili, Apellyasiya Məhkəməsində baxılmış işlər zrə məhkəmə təcrbəsindən yrənilməsi və mumiləşdirilməsi işini təşkil edir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi ilə əlaqədar rayon (şəhər) məhkəmələrindən işləri tələb edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 67. Apellyasiya Məhkəməsi sədr mavininin səlahiyyətləri

Apellyasiya Məhkəməsinin sədr mavini:

məhkəmə iclaslarında sədrlik edir, Apellyasiya Məhkəməsinin sədri tərəfindən məyyən edilmiş məsələləri həll edir, sədrin tapşırığı ilə onun ayrı-ayrı səlahiyyətlərini həyata keirir, sədr olmadıqda və ya z vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onu əvəz edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 68. Apellyasiya məhkəməsi kollegiyaları sədrlərinin səlahiyyətləri

Apellyasiya Məhkəməsi kollegiyasının sədri:

mvafiq məhkəmə kollegiyasının iclaslarına sədrlik edir, məhkəmə kollegiyasının işinin təşkilinə rəhbərlik edir;

məhkəmə statistikasının təhlili, apellyasiya məhkəmələrində baxılmış işlər zrə məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi işini təşkil edir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi ilə əlaqədar məhkəmələrdən işləri tələb edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmə kollegiyasının işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 69. Apellyasiya Məhkəməsi sədr mavininin və kollegiya sədrlərinin əvəz edilməsi

Apellyasiya Məhkəməsi sədrinin mavini vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası Apellyasiya Məhkəməsi sədrinin sərəncamı ilə mvəqqəti olaraq həmin məhkəmə kollegiya sədrlərindən birinə həvalə edilir.

Apellyasiya Məhkəməsinin kollegiya sədri vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası Apellyasiya Məhkəməsi sədrinin sərəncamı ilə mvəqqəti olaraq həmin kollegiyanın hakimlərindən birinə həvalə edilir.

XII fəsil

İqtİsad Məhkəməsİ

Maddə 70. İqtisad Məhkəməsi

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 132-ci maddəsinin I hissəsinə mvafiq olaraq İqtisad Məhkəməsi iqtisadi mbahisələrə dair işlər zrə yuxarı məhkəmə orqanıdır.

İqtisad Məhkəməsi apellyasiya instansiyası məhkəməsi kimi qanunla məyyən edilmiş qaydada yerli iqtisad məhkəmələrinin və Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsinin işinə nəzarət edir.

İqtisad Məhkəməsi yerli iqtisad məhkəmələrinin və Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsinin baxdığı işlərə dair qərarlardan verilmiş apellyasiya şikayətləri və apellyasiya protestləri zrə işlərə baxır.

İqtisad Məhkəməsi Bakı şəhərində təşkil edilir, onun yurisdiksiyası Azərbaycan Respublikasının btn ərazisinə şamil edilir.

Maddə 71. İqtisad Məhkəməsinin tərkibi

İqtisad Məhkəməsinin tərkibinə məhkəmənin sədri, sədr mavini və hakimləri daxildirlər.

İqtisad Məhkəməsi Rəyasət Heyətindən və işlərə baxmaq n yaradılan məhkəmə tərkiblərindən ibarətdir.

İqtisad Məhkəməsi hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Maddə 72. İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinin tərkibi və onun səlahiyyətləri

İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyəti İqtisad Məhkəməsinin sədrindən, onun mavinindən və məhkəmə tərkiblərinin sədrlərindən ibarət tərkibdə fəaliyyət gstərir.

İqtisad Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin tərkibinə daxil olan şəxslərin z səlahiyyətləri daxilində bərabər hquqları vardır.

İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyəti:

Azərbaycan Respublikasının iqtisad məhkəmələrində ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair İqtisad Məhkəməsi sədrinin və onun mavininin, yerli iqtisad məhkəmələri sədrlərinin və Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi sədrinin məlumatlarını dinləyir, işlər zrə məhkəmə təcrbəsinin mumiləşdirilməsi və məhkəmə statistikasının təhlili materiallarına baxır, qanunvericiliyin tətbiqi təcrbəsinə dair bu məhkəmələrin məlumatlarını dinləyir;

qanunla məyyən edilmiş qaydada iqtisadi sahədə qanunvericilik və digər normativ aktların Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına və qanunlarına uyğunsuzluğu barədə Konstitusiya Məhkəməsinə sorğu verilməsi n Ali Məhkəməyə mraciət edir;

İqtisad Məhkəməsi hakimlərinin sırasından məhkəmə tərkiblərini təsdiq edir;

qanunvericilik aktlarının dzgn tətbiq edilməsi barədə yerli iqtisad məhkəmələri və Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsinə metodik kmək gstərir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 73. İqtisad Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin iş qaydası

İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyətin ayda bir dəfədən az olmayaraq ağırılır. İqtisad Məhkəməsinin sədri İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinin iclaslarında sədrlik edir.

Azərbaycan Respublikasının Baş prokuroru, mvafiq icra hakimiyyəti orqanının rəhbəri və digər şəxslər Məhkəmənin Rəyasət Heyətinin iclaslarına dəvət oluna bilərlər.

İqtisad Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin ığırılması vaxtı və mzakirəyə ıxarılan məsələlər barədə Rəyasət Heyətinin zvlərinə və dəvət edilən digər şəxslərə ən geci 10 gn qalmış məlumat verilir, qərar layihələri və başqa materiallar onlara təqdim olunur.

İqtisad Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin zvlərinin də iki hissəsi iştirak etdikdə Rəyasət Heyətinin iclası səlahiyyətli sayılır.

İqtisad Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin qərarları aıq səsvermə yolu ilə səsvermədə iştirak edənlərin səs oxluğu ilə qəbul olunur.

İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinə sədrlik edən başqa hakimlərlə yanaşı səsvermədə iştirak edir və axırıncı səs verir.

Rəyasət Heyəti baxılan məsələlər zrə qərarlar qəbul edir. Rəyasət Heyətinin qərarlarını və iclas protokollarını iclasa sədrlik edən imzalayır.

İqtisad Məhkəməsinin katibliyi Rəyasət Heyətinin iclaslarının hazırlanmasına dair təşkilati işləri həyata keirir, protokolun aparılmasını təmin edir, Rəyasət Heyətinin qəbul etdiyi qərarların icrası n digər zəruri işlər grr.

Maddə 74. İqtisad Məhkəməsi sədrinin səlahiyyətləri

İqtisad Məhkəməsinin sədri:

İqtisad Məhkəməsinin işinin təşkilinə və onun katibliyinin işinə rəhbərlik edir, İqtisad Məhkəməsində əmək və icra intizamına əməl olunmasını təmin edir;

məhkəmə iclaslarına sədrlik edir, işlərin həcmini və sayını nəzərə alaraq məhkəmə tərkibləri arasında blşdrr;

məhkəmə tərkiblərinin təşkil edilməsinə dair İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinə təkliflər verir;

İqtisad Məhkəməsi katibliyinin işilərinin işə qəbul və işdən azad edilməsi, mkafatlandırılması və intizam qaydasında cəzalandırılması məsələlərini həll edir;

İqtisad Məhkəməsi katibliyinin strukturunu, ştat cədvəlini, xərc smetasını, işilərin əmək haqqını məyyən edir;

İqtisad Məhkəmələrinin hakimlərini, yerli iqtisad məhkəmələri və Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsinin hakimlərini mkafatlandırır;

İqtisad Məhkəməsi yerli iqtisad məhkəmələri və Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsi hakimlərinin intizam məsuliyyətinə cəlb edilməsi barədə mvafiq olaraq Ali Məhkəmənin sədrinə və mvafiq icra hakimiyyəti orqanına təqdimat verir;

İqtisad Məhkəməsini təmsil edir;

İqtisad Məhkəməsi Rəyasət Heyətinin iclaslarını ağırır, onun vaxtını, gndəliyini məyyən edir və bu iclaslara sədrlik edir, Rəyasət Heyətinin qərarlarını və iclas protokollarını imzalayır;

Yerli iqtisad məhkəmələrində, Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsində və İqtisad Məhkəməsində ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair İqtisad Məhkəməsinin Rəyasət Heyətinə məlumat verir;

İqtisad Məhkəməsi hakimlərinin və katiblik işilərinin ixtisasının artırılması işini təşkil edir;

məhkəmə statistikasının təhlili, məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi işini təşkil edir;

qanunvericilik aktlarının dzgn tətbiq edilməsi n məhkəmələrə metodik kmək gstərir;

məhkəmə təcrbəsinin yrənilməsi və mumiləşdirilməsi ilə əlaqədar yerli iqtisad məhkəmələrindən və Beynəlxalq mqavilələrdən irəli gələn mbahisələrə dair iqtisad məhkəməsindən işləri tələb edir;

vətəndaşları qəbul edir, onların qəbulu, təklif, ərizə və şikayətlərə baxılması sahəsində məhkəmənin işini təşkil edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 75. İqtisad Məhkəməsi sədrinin mavininin səlahiyyətləri

İqtisad Məhkəməsi sədrinin mavini:

məhkəmə iclaslarında sədrlik edir, İqtisad Məhkəməsinin sədri tərəfindən məyyən edilmiş məsələləri həll edir, sədrin tapşırığı ilə onun ayrı-ayrı səlahiyyətlərini həyata keirir, sədr olmadıqda və ya z vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onu əvəz edir;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 76. İqtisad Məhkəməsi sədr mavininin əvəz edilməsi

İqtisad Məhkəməsi sədrinin mavini vəzifələrini yerinə yetirə bilmədikdə onun vəzifələrinin icrası İqtisad Məhkəməsi sədrinin sərəncamı ilə mvəqqəti olaraq həmin məhkəmənin hakimlərindən birinə həvalə edilir.

XIII fəsil

Alİ Məhkəmə

Maddə 77. Ali Məhkəmə

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 131-ci maddəsinə uyğun olaraq Ali Məhkəmə mumi və ixtisaslaşdırılmış məhkəmələrin icraatına aid olan mlki (o cmlədən iqtisadi mbahisələrə dair), cinayət işləri, inzibati hquqpozmalara dair və digər işlər zrə ali məhkəmə orqanıdır.

Ali Məhkəmə kassasiya instansiyası məhkəməsi kimi qanunla məyyən edilmiş prosessual qaydada ədalət mhakiməsini həyata keirir, mumi və ixtisaslaşdırılmış məhkəmələrin fəaliyyətinə nəzarət edir.

Ali Məhkəmə Azərbaycan Respublikasının paytaxtı Bakı şəhərində təşkil edilir, onun yurisdiksiyası Azərbaycan Respublikasının btn ərazisinə şamil edilir.

Maddə 78. Ali Məhkəmənin tərkibi

Ali Məhkəmənin tərkibinə Ali Məhkəmənin sədri, onun mavinləri və hakimləri daxildirlər.

Ali Məhkəmə Plenumdan və kassasiya kollegiyasından ibarətdir.

Ali Məhkəmədə mlki işlər zrə, iqtisadi mbahisələrə dair işlər zrə, cinayət işləri zrə və inzibati hquqpozmalara dair işlər zrə və hərbi məhkəmələrin işləri zrə məhkəmə kollegiyaları təşkil edilir.

Ali Məhkəmə hakimlərinin sayı Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə uyğun olaraq məyyənləşdirilir.

Qanunların dzgn tətbiq olunması, qanunvericiliyin təkmilləşdirilməsi və elmi təkliflərin hazırlanması məqsədilə Ali Məhkəmənin yanında Elmi-məsləhət şurası fəaliyyət gstərir.

Ali Məhkəmədə hakimlərdən ibarət tərkibdə intizam kollegiyası təşkil edilir.

Maddə 79. Ali Məhkəmənin Plenumu və onun səlahiyyətləri

Ali Məhkəmənin plenumu Ali Məhkəmənin sədrindən, onun mavinlərindən, hakimlərindən, İqtisad Məhkəməsinin sədrindən, Apellyasiya Məhkəməsinin sədrindən və Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin sədrindən ibarət tərkibdə fəaliyyət gstərir.

Ali Məhkəmənin Plenumunun tərkibinə daxil olan şəxslərin z səlahiyyətləri daxilində bərabər hquqları vardır.

Ali Məhkəmənin Plenumu:

Azərbaycan Respublikası məhkəmələrində qanunvericiliyin tətbiqinin məhkəmə təcrbəsinə dair məsələləri zrə məhkəmə sədrlərinin məlumatlarını dinləyir və ədalət mhakiməsinin həyata keirilməsi vəziyyətinə dair Ali Məhkəmə sədrinin və onun mavinlərinin, İqtisad Məhkəməsi sədrinin, Apellyasiya Məhkəməsi sədrinin, Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsi sədrinin və digər mumi və ixtisaslaşdırılmış məhkəmə sədrlərinin məlumatlarını dinləyir, işlər zrə məhkəmə təcrbəsinin mumiləşdirilməsi və məhkəmə statistikasının təhlili barədə materiallara baxır;

Ali Məhkəmə sədrinin təklifinə əsasən Ali Məhkəmənin kollegiyalarının tərkibini təşkil edir və hakimləri kollegiyalar zrə məyyən edir;

Ali Məhkəmə sədrinin təqdimatına əsasən Ali Məhkəmə yanında Elmi-məsləhət şurasının Əsasnaməsini və tərkibini təsdiq edir;

Ali Məhkəmənin Plenumunun izahlarının Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasına və qanunlarına uyğunsuzluğu barədə hakimlərin və vətəndaşların mraciətlərinə baxır;

məhkəmələr tərəfindən baxılan işlər zrə tətbiq edilən normativ aktlarda şəxslərin hquq və azadlıqlarının pozulması barədə onların mraciətlərinə əsasən Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 130-cu maddəsinə uyğun olaraq Konstitusiya Məhkəməsinə sorğu verir (bu halda məhkəmə icraatı Konstitusiya Məhkəməsinin qərarı qanuni qvvəyə minənədək dayandırılır);

hakimlərin mraciətlərinə əsasən Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 130-cu maddəsinə uyğun olaraq Konstitusiya Məhkəməsinə sorğu verir;

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 128-ci maddəsinə mvafiq olaraq Azərbaycan Respublikası hakimlərinin vəzifədən kənarlaşdırılması barədə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sorğusuna baxır və mvafiq rəyi sorğu verildikdən sonra 30 gn mddətində Azərbaycan Respublikası Prezidentinə təqdim edir;

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 131-ci maddəsinə uyğun olaraq məhkəmə təcrbəsinə dair məsələlər zrə məhkəmələrə izahlar verir;

qanunla məyyən edilmiş hallarda və qaydada Ali Məhkəmə sədrinin təqdimatı, Azərbaycan Respublikası Baş prokurorunun protesti və ya mdafiə tərəfinin şikayəti əsasında əlavə kassasiya işlərinə və yaxud yeni aılmış hallar zrə işlərə baxır;

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 96-cı maddəsinə uyğun olaraq Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinə qanunvericilik təşəbbs ilə mraciət etmək barədə məsələlərə baxır və qərar qəbul edir;

Azərbaycan Respublikası hakimlərinin andını qəbul edir;

Ali Məhkəmənin intizam kollegiyasının qərarlarından verilmiş şikayətlərə dair Ali Məhkəmənin hakimlərindən ibarət mvafiq komissiya yaradır;

Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 80. Ali Məhkəmənin Plenumunun iş qaydası

Ali Məhkəmənin Plenumu ayda bir dəfədən az olmayaraq ağırılır. Ali Məhkəmənin sədri Ali Məhkəmənin Plenumunun iclaslarına sədrlik edir.

Ali Məhkəmənin Plenumunun iclaslarında Azərbaycan Respublikasının Baş prokuroru və mvafiq icra hakimiyyəti orqanın rəhbəri iştirak edirlər. Ali Məhkəmənin Plenumunun iclaslarında əlavə kassasiya qaydasında və ya yeni aılmış hallar zrə işlərin baxılmasında mdafiə tərəfin iştirakı təmin edilir. Ali Məhkəmənin Plenumunun iclaslarına digər şəxslər də dəvət oluna bilərlər.

Ali Məhkəmənin Plenumunun ağırılması vaxtı və mzakirə ıxarılan məsələlər barədə Plenumun zvlərinə və Plenumda iştirak edən digər şəxslərə Plenuma ən geci 10 gn qalmış məlumat verilir, qərar layihələri və başqa materiallar onlara təqdim olunur.

Ali Məhkəmənin Plenumu zvlərinin də iki hissəsi iştirak etdikdə Plenumun iclası səlahiyyətli sayılır.

Ali Məhkəmənin Plenumunun qərarları aıq səsvermə yolu ilə səsvermədə iştirak edənlərin səs oxluğu ilə qəbul olunur. Ali Məhkəmənin Plenumunun zvləri məhkəmə işləri zrə səsvermədə bitərəf qala bilməzlər.

Ali Məhkəmənin Plenumuna sədrlik edən başqa hakimlərlə yanaşı səsvermədə iştirak edir və axırıncı səs verir.

Ali Məhkəmənin Plenumunun işində iştirak edən digər şəxslər, həminin Ali Məhkəmənin sədri məhkəmə qərarlarından əlavə kassasiya qaydasında və yeni aılmış hallara grə Ali Məhkəmənin Plenumuna verdiyi təqdimatlarla əlaqədar baxılan işlər zrə səsvermədə iştirak etmirlər. Plenum baxılan məsələlər zrə qərarlar qəbul edir. Plenumun qərarlarını və iclas protokollarını iclasa sədrlik edən imzalayır.

Ali Məhkəmənin katibliyi Plenumun iclaslarının hazırlanmasına dair təşkilati işləri həyata keirir, protokolun aparılmasını təmin edir, Plenumun qəbul etdiyi qərarların icrası n digər zəruri işlər grr.

Məhkumun vəziyyətini ağırlaşdıran əsaslara grə məhkəmə qərarları, bəraət hkm, bəraətverici əsaslarla cinayət işinin icraatına xitam verilməsi haqqında məhkəmə qərarları səsvermədə iştirak edən Plenum iştirakılarının də iki səs oxluğu ilə ləğv edilə bilər.

Maddə 81. Ali Məhkəmə kollegiyalarının səlahiyyətləri

Ali Məhkəmənin kollegiyalarında aşağıdakı işlərə baxılır:

Apellyasiya Məhkəməsinin baxdığı işlərə dair qərarlardan verilmiş kassasiya şikayətləri və kassasiya protestləri zrə işlərə;

İqtisad Məhkəməsinin baxdığı işlərə dair qərarlardan verilmiş kassasiya şikayətləri və kassasiya protestləri zrə işlərə;

Naxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin apellyasiya instansiyası məhkəməsi kimi baxdığı işlərə dair qərarlardan verilmiş kassasiya şikayətləri və kassasiya protestləri zrə işlərə;

qanunla məyyən edilmiş hallarda digər mumi və ixtisaslaşdırılmış məhkəmələrinin baxdığı işlərə dair qərarlardan verilmiş kassasiya şikayətləri və kassasiya protestləri zrə işlərə;

qanunla məyyən edilmiş qaydada və hallarda Ali Məhkəmə sədrinin kassasiya qaydasında verdiyi təqdimatlar zrə işlərə.

Ali Məhkəmənin kollegiyaları məhkəmə statistikasını təhlil edir, məhkəmə təcrbəsini yrənir və mumiləşdirir, Azərbaycan Respublikasının məhkəmələrinə metodik kmək gstərir, Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə ona aid edilmiş digər səlahiyyətləri həyata keirir.

Maddə 82. Ali Məhkəmə kollegiyalarının iş qaydası

Ali Məhkəmə səlahiyyətinə aid edilmiş işlərə Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş qaydada və hədlərdə kollegiyaların iclaslarında baxır.

Məhkəmə kollegiyalarında işlərə baxmaq n məhkəmə tərkibləri yaradılır.

Məhkəmə kollegiyalarının işinə rəhbərliyi kollegiyanın sədrləri həyata keirirlər. Məhkəmə kollegiyalarının sədrləri Ali Məhkəmə sədrinin mavinləridir.

Ali Məhkəmənin bir kollegiyasının hakimi digər kollegiyanın tərkibində işlərə baxmağa cəlb edilə bilməz.